خداوند کریم در جای جای قرآن مجید به این پرسش اساسی و مهم بشر پاسخ داده است ؛ از جمله می‌فرماید :


وَمَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْإِنْسَ إِلَّا لِیَعْبُدُونِ . الذاریات / 56 .


من جنّ و انس را نیافریدم جز براى اینکه عبادتم کنند (و از این راه تکامل یابند و به من نزدیک شوند) .


حرف «لام» در کلمه « لیعبدون» لام غرض است ؛ یعنى تنها فلسفه خلقت جن و انس و غرض از خلقت آن ها این است که خداوند را با اختیار و نه اجبار ، عبادت کنند تا به تکامل و سعادت ابدی نائل شوند .


در نتیجه ، عبادت و فرمان برداری از دستورات خداوند و در نتیجه رسیدن به اعلی درجه کمال ، هدف اصلی خلقت جن و انس است و خداوند برای رسیدن بشر به این هدف مهم ، تمام وسائل و ابراز مورد نیازش را نیز فراهم کرده است . از طرف در وجود آن‌ها عقل یا همان پیامبر درونی را نهاده است که در هر لحظه و هر آن در اختیار انسان است و می‌تواند با استفاده از آن از مهلکه نجات یافته و به هدف مقدسش برسد ، و از طرف دیگر در طول تاریخ بیش از صد هزار پیامبر را همراه با کتاب‌های الهی فرستاده است تا انسان‌ها را برای رسیدن به این هدف یاری دهند و آن‌ها نیز به بهترین وجه وظیفه خود را انجام داده‌اند ، حال اگر انسان با وجود این همه وسائل ، ابزار ، راهنما و ... نتواند به هدف اصلی اش برسد و به جای رفتن به کعبه اعرابی راهی ترکستان شود ، تقصیر خود او است و نقص غرص پیش نخواهد آمد .


مرحوم شیخ صدوق رضوان الله تعالی علیه در کتاب شریف علل الشرائع ، ج‏1، ص 13 و 14 می‌نویسد:


عَنْ أَبِی بَصِیرٍ قَالَ سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع عَنْ قَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِیَعْبُدُونِ قَالَ خَلَقَهُمْ لِیَأْمُرَهُمْ بِالْعِبَادَة .


از ابى بصیر نقل شده که وى گفت : راجع به فرموده حقّ تعالى «وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِیَعْبُدُونِ» از امام صادق علیه السّلام پرسیدم :


حضرت فرمودند : مقصود این است که : حقّ تعالى جنّ و انس را آفرید تا ایشان را به عبادت امر فرماید.


و در روایت دیگری نقل می‌کند :


عن جمیل بن دراج، قال: قلت لأبی عبد الله (علیه السلام): جعلت فداک، ما معنى قول الله عز و جل: وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِیَعْبُدُونِ؟ فقال: «خلقهم للعبادة».


جمیل بن درّاج نقل شده است که وى گفت : به امام صادق علیه السّلام‏ عرضه داشتم :


فدایت شوم: معناى وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ الخ چیست؟


حضرت فرمودند: خداوند متعال جنّ و انس را فقط براى عبادت آفریده.


و همچنین می‌نویسد :


عَنْ جَمِیلِ بْنِ دَرَّاجٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) قَالَ سَأَلْتُهُ عَنْ قَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِیَعْبُدُونِ قَالَ خَلَقَهُمْ لِلْعِبَادَةِ قُلْتُ خَاصَّةً أَمْ عَامَّةً قَالَ لَا بَلْ عَامَّة .


از جمیل بن درّاج نقل شده است که وى گفت : از حضرت امام صادق علیه السّلام راجع به معناى فرموده حقّ تعالى «وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِیَعْبُدُونِ» سؤال کردم .حضرت فرمودند :


مقصود این است که خداوند جنّ و انس را براى عبادت آفریده.


عرضه داشتم: گروه خاصى را یا عموم مردم را؟


فرمودند: خیر، بلکه عموم را به منظور عبادت خود آفریده است‏ .


برای تحقیق بیشتر در این باره ، به تفسیر المیزان تألیف علامه طباطبائی رحمت الله علیه ، ذیل همین آیه مراجعه فرمایید .